Eigen-aardige gasten

Observatie, diagnose en behandeling van ernstige gedragsproblemen bij personen met een verstandelijke beperking

Ben Schouten vzw Stijn

Leuven, Acco, 2015, 198 p, € 28,90

Dit boek valt op. Het is een ‘eigen-aardig’ boek. Geen traditioneel boek met veel doorlopende tekst, maar een verzameling van korte paragrafen met foto’s na ieder hoofdstuk. Direct uit de praktijk gegrepen.

De auteur

Ben Schouten werkt als coördinator wetenschappelijk onderzoek voor de vzw Stijn, een koepelorganisatie die zorg organiseert voor personen met een beperking. Ook Sint-Oda behoort bij deze koepel. Hij is doctor in de psychologie en we mogen hem gerust een ervaringsdeskundige noemen. Hij staat volop in de praktijk.

Die praktijk is Sint-Oda in Overpelt, een voorziening die zich richt naar mensen met een matig tot ernstig verstandelijke handicap en eventuele autismespectrumstoornissen, gedrags- en psychische stoornissen. Sint-Oda heeft reeds jaren naam en faam in de ondersteuning van deze groep.

“De theorie staat niet centraal.”

De theorie staat in het boek niet centraal. Wel de populatie van Sint-Oda. Mensen die omwille van het eigenaardig gedrag geen plaats vinden in andere voorzieningen of in de samenleving. Hun gedrag houdt een gevaar in voor zichzelf en de anderen. Vanuit gans Vlaanderen komen ze in de observatieafdeling van Sint-Oda terecht.

De afdeling

De casussen komen uit de jarenlange ervaring in deze afdeling, die reeds in 1991 opgestart werd. Ze sluiten nauw aan bij de realiteit van elke dag. Zij ondersteunen de stellingen die in het boek beschreven worden. Vaak is het eerste doel van een opname tot rust te komen. En dit zowel voor de betrokkene als zijn netwerk.

“Hart en verstand richten het handelen.”

Specifieke noden worden in kaart gebracht. Het duo hart en verstand geeft richting aan het menselijk en professioneel handelen. Met hen als raadgevers wordt gezocht naar aanpassingen en een aanpak die een leefbaar leven weer mogelijk maakt.

De filosofie

In het eerste deel van het boek wordt veel aandacht besteed aan de basisfilosofie. Het gaat zowel om de algemeen menselijke houding als om de essentiële context waarbinnen het professioneel handelen plaatsvindt.

Welke kijk heeft men op mensen met een beperking? Hoe kan je met hen kennis maken? Hoe besteed je aandacht aan het sociaal netwerk? Hoe bouw je aan een beleid dat gericht is op ontmoeten?

De praktijk

Het tweede deel gaat meer in op de ondersteuning: de psycho-pedagogische en de medisch-psychiatrische aanpak, diagnosen en toestandsbeelden, de afronding van de observatieperiode en de outreach achteraf.

Tot slot werden een aantal referenties opgenomen en een korte geschiedenis de overkoepelende vzw Stijn, van Sint-Oda, van de observatieafdeling en de opstart van de observatiegroep.

Dit boek is gebaseerd op een schat aan vakkennis en werkervaring. Praktijksituaties illustreren een herkenbare problematiek en stellen een concrete aanpak voor.

De lezers

Dit vlot leesbaar boek richt zich naar opvoeders, (ortho)pedagogen, psychologen en paramedici. Het is een aanrader voor studenten: het brengt hen op een laagdrempelige manier in contact met de verschillende vormen van probleemgedrag bij dit bijzondere doelpubliek. Al wie meer wil weten over de populatie en de werking van een voorziening, kan dit boek ter hand nemen.Het boek is ook te koop voor 24 euro via www.stoda.be.

“Ook eigen-aardige mensen verdienen hun plaatsje.”

Een boek dat mij zeker heeft bekoord. Geen duf wetenschappelijk werk. Een boek recht uit het hart van een auteur die met beide voeten in de praktijk staat. Hij weet een niet zo gemakkelijk thema vlot te vertalen en schrijft op een aangename manier zijn verhaal en dat van deze eigen-aardige gasten neer.

En dat verhaal maakt duidelijk dat ook eigen-aardige mensen hun plaatsje verdienen in deze wereld.

Thema's

armoede, diversiteit, ethiek, gebruiker, geestelijke gezondheid, gezin, gezondheid, handicap, jong, justitie, management, methodiek, onderzoek, opleiding, organisatie van zorg, ouderen, overheid, preventie, sociale professional, vermaatschappelijking, werken, wonen