Met mijn gat op de schoolbanken
We horen ministers en VDAB voortdurend prediken: “Draag je steentje bij aan de arbeidsmarkt”, “School je om naar een knelpuntberoep”, “Leer levenslang”.
‘Blijkbaar vindt de overheid dat goesting om opnieuw te gaan studeren een vervaldatum heeft.’
Ik waagde de sprong en gaf mijn leven een nieuwe wending zodat ik binnenkort weer volop kan meedraaien. Ik ben 32 en mama van twee fantastische kindjes van 4 en 2 jaar. Vandaag zet ik alles op alles om sociaal werker te worden, een beroep dat de overheid bestempelt als een knelpuntberoep. Dat lukt me best goed: via een VDAB-traject voor werkzoekenden zit ik momenteel in mijn tweede jaar van de bacheloropleiding Sociaal Werk (UCLL).
Brussel zet de kraan dicht
Op papier klinkt dat heel mooi, maar in werkelijkheid knelt het schoentje. Want wie dacht dat de overheid een financieel een duwtje in de rug geeft, is eraan voor de moeite.
Erger nog: ik ervaar aan den lijve hoe het beleid me tegenwerkt. Door het wegvallen van studietoelagen voor wie ouder dan 30 jaar is en de toenemende druk op werkloosheidsuitkeringen, wordt het volwassenen die willen studeren extreem moeilijk gemaakt. In Brussel draait men de kraan steeds meer dicht, terwijl het werkveld schreeuwt om sociale professionals.
Plots ben je te oud
Ben je ouder dan dertig, dan kan je voortaan fluiten naar een studietoelage. Blijkbaar vindt de overheid dat goesting om opnieuw te gaan studeren een vervaldatum heeft. Alsof een dertiger die daarvoor zijn hele leven omgooit, minder steun verdient dan een twintiger.
‘Het systeem duwt me in een heel moeilijke situatie.’
Die grens is hopeloos achterhaald. We moeten allemaal langer werken, de arbeidsmarkt verandert voortdurend en werknemers vallen met bosjes uit. Jezelf heruitvinden is geen keuze uit luxe, het is bittere noodzaak. Waarom word je daar dan op afgerekend?
De partner-valkuil
Stel dat we die leeftijdsgrens negeren. Dan bots ik meteen op de volgende, nog grotere muur bij de toekenning van een studietoelage: de berekening van het gezinsinkomen. Omdat mijn partner en ik getrouwd zijn en we samen twee kinderen grootbrengen, telt de overheid onze inkomens samen. Het verdict? Mijn partner verdient ‘te veel’, waardoor ik geen recht heb op een studietoelage.
‘Te veel’ volgens de tabellen van de wetgever, terwijl er geen rekening wordt gehouden met de kostprijs van het échte leven in 2026. Het leven is zeer duur geworden: onze vaste kosten, de winkelkar in de supermarkt, de lening van het huis… Probeer maar eens een gezin van vier overeind te houden op één ‘normaal’ inkomen, terwijl de andere partner voltijds studeert en ook nog eens boeken en verplaatsingskosten moet betalen.
Het systeem zet me in een lastige positie. Ik word plots financieel afhankelijk van mijn partner. Dat legt druk op mij en mijn gezin, net op het moment dat ik die stress kan missen als kiespijn. Ik moet bezig zijn met mijn examens en de zorgen voor mijn kinderen, niet met geldzorgen.
Werkloosheidsuitkering of niet?
Alsof die financiële puzzel nog niet ingewikkeld genoeg is, kreeg ik er de afgelopen maanden nog een gigantische portie stress bovenop. Ik krijg momenteel een werkloosheidsuitkering tijdens mijn studie. Door het politieke debat over de inperking van de werkloosheidsuitkering in tijd hebben wij maandenlang in onzekerheid geleefd. Gaan we die uitkering verliezen? Word ik dadelijk genadeloos geschrapt en blijf ik met lege handen achter?
‘Word ik dadelijk genadeloos geschrapt en blijf ik met lege handen achter?’
Gelukkig is dat laatste niet het geval. Ik zal mijn werkloosheidsuitkering niet verliezen omdat ik al vóór de grote hervormingen aan mijn studies ben begonnen. Maar de stress die we hebben doorstaan tot we die bevestiging hoorden, was er echt te veel aan.
En wat voor al die mensen die na mij komen? De overheid creëert vooral onzekerheid voor wie constructief aan zijn toekomst wil werken. Je wil je omscholen om net uit de werkloosheid te geraken, maar de angst om onderweg alles te verliezen, hangt voortdurend als het zwaard van Damocles boven je hoofd.
Stop met die hypocrisie
Het is die inconsequente aanpak die het meest wringt. Enerzijds stimuleert de overheid ons via de VDAB om terug te gaan studeren en de gaten in het sociaal werk, het onderwijs of de IT op te vullen. Maar anderzijds trekken ze de portefeuille dicht voor de dertigers die deze stap effectief durven zetten.
Als beleidsmakers écht menen wat ze zeggen over ‘levenslang leren’, dan moeten ze de regels er ook aan aanpassen. Schaf die absurde leeftijdsgrens van 30 jaar af voor wie verder wil studeren en nood heeft aan een studietoelage. En kijk naar wat een gezin vandaag écht overhoudt op het einde van de maand, in plaats van te zwaaien met koude, theoretische inkomensgrenzen die de realiteit miskennen.
Geef ons de kans om te bewijzen wat we in onze mars hebben, in plaats van ons financieel te bestraffen omdat we op ons 32-ste iets van ons leven willen maken.
Reacties [7]
Ik volg de bachelor Sociaal Werk aan HOGENT. Ik ben bijna 54. Dankzij de afschaffing van de studiebeurs voor 30-plussers moet ik nu bijna voltijds werken om rond te komen (en ik leef heel zuinig) om mijn studie verder te kunnen zetten.
Omdat ik mijn studie niet in mag brengen in de personenbelasting, dien ik op de koop toe zoveel belastingen te betalen dat ik nu een stevige puzzel dien te leggen. Ik kom uit diepe armoede en leerde met amper iets te overleven. Ik was net wat opgeklommen en nu wordt het weer moeilijker.
Mee dankzij de vele besparingsrondes en afschaffing van subsidies verloren op de koop toe heel wat sociaal werkers hun werk waardoor voor elke vacature heel wat sociaal werkers opdagen.
Het schoentje knelt dus aan vele kanten. De Vlaamse overheid voert een actief ontradingsbeleid voor mensen die zich omscholen om zich maatschappelijk constructief in te kunnen zetten en net nu is sociaal werk zo enorm nodig…
Ik ben zelf 37, alleenstaande moeder van 2 ( 9 & 19) en heb ook nergens nog recht op. De laatste 2 jaar kon ik als werkstudent aan de slag, helaas is dat contract gestopt. Ik haalde een diploma Otthopedagogiek en was al gestart met maatschappelijk werk, iets dat door mijn gezondheid beter bij ons gezin past. Want door klappen van een client op men vorige job heb ik epileptie overgehouden.
Ik heb een appartement af te betalen, en leef al 37 jaar in armoede. De enige manier dat ik nu nog mijn diploma maatschappelijk werk kan halen is door op ALLES te besparen en van vakantiegelden te overleven.
Want de werkloosheid uitkering die is maandelijks al 160€ teweinig om normaal van te leven en alle vaste kosten te betalen, zeker nu er maandelijks extra medicatie voor mij en de jongste zoon nodig is.
Ik kan alleen beamen dat de regering echt hypocriet is. Ik ben 50+er. Alleenstaande moeder. Na een carrière in de sales en een afschuwelijk huwelijk en echtscheidingsprocedure, wou ik eindelijk iets doen wat ik graag wou doen. Het werd Gezinswetenschappen. Door een zwaar verkeersongeval en het traumatische huwelijk ben ik werkonbekwaam. Door de schulden, na de scheiding en beslag op mijn uitkering, leef ik eigenlijk in armoede. Maar op papier heb ik zogezegd een royaal inkomen. Dus heb ik geen recht op bv verhoogd inkomen. En omdat ik 30+ ben : geen recht op studietoeslag. En dat geld heb ik broodnodig: mijn openbaar vervoer naar de campus, mijn kopies, mijn studieboeken ….. Hoe moet ik die nu in godsnaam betalen?! En dat terwijl Gezinswetenschappen een richting is met vacatures in de zorg die allemaal knelpuntberoepen zijn. Het terug kunnen studeren heeft mijn leven gered. Mij terug perspectief gegeven en dat is bij deze weggevaagd….
Fijn hoe je hier deze fout van onze actieve welvaartsstaat fileert. Het is een bijzondere meerwaarde voor de sociaal werk sector om mensen die reeds in andere domeinen werkzaam waren, en dus buiten goesting ook levenservaring hebben, in de sector actief te krijgen.
Ik was verontwaardigd na het lezen van deze getuigenis, en ben wat gaan opzoeken. Zo blijkt één en ander toch genuanceerder dan het hier wordt voorgesteld: er is een uitzondering voor +’ers die overmacht kunnen inroepen, zij hebben nog steeds recht op verminderd studietarief en wie via VDAB een opleiding volgt, heeft recht op andere tegemoetkomingen. Ik volgde zelf als 50 +’er zo’n opleiding en werkte bij in het weekend. Dat was blijkbaar ook dom, want de kleine studietoelage waar ik wel recht op had, moest ik grotendeels terugbetalen en via de belastingen werd ik ook nog eens gemolken. Dus ja, het kan zeker beter en consequenter, maar er zijn nog wel degelijk mogelijkheden.
Ik wou me omscholen naar Sociaal werker. Ik heb de graduaats opleiding kunnen doen via VIA vorming Hogerop. Bachelor kwam niet in aanmerking via dat traject, heeft mijn werkgever voor geïnformeerd.
Ik ben dankbaar dat ik het kon doen.
Nu ervaar ik juist dat je als graduaat in de Kempen weinig arbeidmogelijkheden hebt.
Waardoor ik dus al 4 jaar mijn job uitoefen zoals voordien, zorgkundige in de thuiszorg.
Een graduaat mag geen wijkverantwoordelijke zijn in de thuiszorg volgens de wet.
Dus daar sta ik dan.
Exemption from the age requirement: circumstances beyond your control
You can apply for an exemption from the age requirement if, due to circumstances beyond your control, you were unable to start or complete a higher education programme before turning 30.
You will need to demonstrate yourself that, due to circumstances beyond your control, it was impossible to both start and complete a higher education programme before you turned 30.