Mediawijsheid
Mediawijsheid en veilig internetgebruik. Het zijn hete hangijzers die met regelmaat van de klok terugkeren in de actualiteit en ons werkveld. Het JAC en CAW in onze regio geven hierover regelmatig infosessies aan ouders, opvoeders, leerkrachten en tieners.
‘Ik zit samen met Alya in de wachtkamer van het politiekantoor.’
Tijdens zo’n bijeenkomst kan het over veel gaan. Het internet is namelijk een universum van werelden die in elkaar overlopen. Voor een heleboel mensen een leuke en interessante plek, voor anderen een bron van frustratie en ongerustheid. Dat laatste nemen alle ouders mee naar onze infoavonden. Terecht, want aan het internet zit onmiskenbaar een aardedonkere schaduwkant waar men voor op z’n hoede mag zijn. Eén van de grootste angsten is deze: “Wat als mijn kind online in contact komt met iemand die slechte bedoelingen heeft?”
Flashback
Elke keer deze vraag gesteld wordt, krijg ik onvermijdelijk een flashback naar zeven jaar geleden.
Ik zit samen met Alya in de wachtkamer van het politiekantoor.Om privacyredenen is dit niet haar echte naam.Er werd ons gezegd dat het niet meer lang zou duren. Ik ben wat nerveus, maar dat is niets in vergelijking met wat Alya doormaakt. Ik probeer haar gerust te stellen door over dagelijkse dingen te praten. Ze is haar kalme, beleefde zelf en doet haar best zich te verliezen in de banaliteiten die ik haar toewerp.
Als de deur opengaat, haalt ze diep adem. De – zoals afgesproken – vrouwelijke rechercheur spreekt Alya vriendelijk aan en neemt haar mee naar de verhoorkamer. Ik mag mee, als vertrouwenspersoon. We zullen uiteindelijk drie uur in gesprek zijn. Gelukkig is er af en toe een adempauze.
Het relaas dat ze mij een paar maanden geleden toevertrouwde, laat ze nu officieel optekenen door een rechercheur. Nu kan en wil ze het. Alya is net achttien geworden en hoeft zich geen zorgen te maken dat de politie haar ouders op de hoogte brengt. Ze wil absoluut niet dat zij dit horen, want ze is bang voor hun reactie.
Genegenheid en liefde
De moeilijke thuissituatie is de voornaamste reden waarom ze twee jaar geleden online contact zoekt met iemand bij wie ze zich veilig en beschermd zou kunnen voelen. Iemand die haar genegenheid en liefde kan schenken. Bij Alya thuis is daar geen spoor van. Geschreeuw en geweld en chaos zijn er in overvloed. Net daarom voelt ze zich ontzettend geborgen bij die ene jongen die ze via sociale media leert kennen. Ze gaan uren, dagen, weken en maanden met elkaar in gesprek. Hij is de grote sprankel hoop die ze helemaal wil omarmen.
‘Wanneer ze met de jongen chat, straalt en glimlacht ze.’
In haar grijze kamer, gaat dankzij de gsm en laptop de zon nooit onder. Het is de enige tijd en plek in haar leven waar ze kan baden in de warmte van affectie. Wanneer ze met de jongen chat, straalt en glimlacht ze. Iemand op deze wereld is bereid haar graag te zien. Haar glimlach wordt nog breder en ze droomt weg bij de gedachte hem in het echt te zien.
Nachtmerrie
Die droom wordt een langgerekte nachtmerrie wanneer ze de peperdure wagen instapt waarin ze haar grote liefde zal ontmoeten.
De jongen blijkt een volwassen man. Een veertiger die stelt dat zij tweeën nu officieel een relatie hebben en daarom meteen seks moeten hebben. Alya bevriest en wat de man beveelt, gebeurt. In de wagen. Op een plaats waar niemand hen kan zien of horen. De geblindeerde ramen zorgen ervoor dat toevallige passanten niets in de gaten hebben. Al wat in de auto gebeurt, legt de man vast op foto’s en filmpjes. Nadien laat hij Alya gaan. Ze is helemaal in shock en dwaalt wezenloos rond om uiteindelijk thuis te belanden en te crashen.
Doodsbedreigingen en lingerie
En dan zit ze nog maar aan het begin van haar helletocht.
Onder een stroom van chantage en doodsbedreigingen dwingt de man Alya te blijven afspreken met hem. Maar er stromen eveneens bloemen en lingerie binnen die vanuit het buitenland naar Alya thuis gestuurd worden. Ze moet soms spijbelen om haar ouders voor te zijn zodat zij de pakjes niet kunnen openen. Briefgeheim bestaat immers niet in Alya’s gezin. Ze krijgt regelmatig grote bedragen op haar rekening gestort. Ze beseft dat dit zwijggeld is. Vuil geld, dat ze aan niets wil uitgeven. Tegelijk loopt ze fysiek en mentaal helemaal vast.
‘Ze heeft er vaak aan gedacht om haar leven te beëindigen.’
Ze heeft er vaak aan gedacht om haar leven te beëindigen. Maar haar geloof houdt haar tegen. Regelmatig doemt de gedachte op de man zelf om te brengen of te verwonden. Maar ook daar botst haar grimmige intentie met de muren van haar overtuiging.
Na heel lang aarzelen besluit ze een afspraak te maken met een hulpverlener. Ze heeft de mensen van het JAC onlangs op school gezien en die leken wel oké. Ze neemt zich voor wat vragen te stellen over haar studiekeuze. En misschien, als ze voelt dat het klikt, zal ze later meer kunnen vertellen. Daar komen onze wegen samen.
Bewijzen verzamelen
Als het verhoor erop zit, is Alya ontzettend opgelucht. Het enige wat haar nu nog te doen staat, is bewijzen verzamelen en die overhandigen aan de politie. Ze heeft een heleboel screenshots, filmpjes en foto’s verzameld. Zelfs audiogesprekken heeft ze stiekem opgenomen. Alle bewijzen zitten verspreid over haar gsm en laptop en ze wil graag dat ik haar help met zoeken en verzamelen.
‘Mijn hoofd wil muziek luisteren, gamen of mountainbiken.’
Ze kan mij helaas niet waarschuwen voor wat ik op een bepaald moment te zien krijg. Het enige wat ik kan doen, is snel wegkijken en de bestanden copy-pasten naar een USB-stick. We willen allebei dat dit zo snel mogelijk voorbij is. Mijn hoofd wil muziek luisteren, gamen of mountainbiken.
Zeven jaar later
Dat we als hulpverlener bijna dagelijks geconfronteerd worden met de minder leuke aspecten van dit mensenleven, is een understatement. Maar het is ontzettend akelig wanneer je ongewild mee kopje onder gaat.
Zelfs nu, zeven jaar later, terwijl ik dit schrijf, komt het ellendige, misselijkmakende gevoel opnieuw naar boven gekropen. Ik wil het zo snel mogelijk wegduwen, maar besef keer op keer dat dit niets is in vergelijking met wat Alya heeft doorgemaakt. De USB-stick gaat in de brievenbus van de recherche en het onderzoek trekt zich op gang.
Immens trots
Het is naar aanleiding van deze column dat ik opnieuw probeer in contact te komen met Alya. Dat lukt en ze vraagt me meteen om haar op te bellen. Aan de andere kant van de lijn klinkt de stem van een volwassen vrouw die nu een mooie job en een betere band met haar familie heeft en terug gelukkig kan zijn.
Alya beseft echter hoe de gebeurtenissen haar gehavend hebben. De weg naar herstel was lang, maar ze is immens trots dat ze is blijven vechten om dat zwartgeblakerde stuk uit haar jeugd een plek te geven. Over het politioneel onderzoek hoorde ze niets meer.
Krop in de keel
Ze is blij en opgetogen dat ze me na al die tijd kan zeggen dat ze nog steeds enorm dankbaar is voor het traject dat we destijds samen liepen. Het grijpt mij aan en ik moet even moeite doen om de krop in mijn keel weg te slikken. Tegelijkertijd aanvaard ik haar dankbaarheid met twee handen. Dat heb ik doorheen de jaren geleerd, want het geeft mij en een heleboel andere hulpverleners de energie om door te gaan met deze job.
Alya en ik wensen elkaar al het beste voor 2026 en we haken in. Ik blijf in stilte nog even zitten aan mijn bureau. Daarna is het tijd voor muziek.

Reacties